Gübre hesaplama
Gübre hesabı tek bir soruyla başlar: sulama suyunda kaç ppm besin istiyorsunuz? 1 ppm, bir ton suda 1 gramdır. Hedefi gübredeki orana bölünce bir ton suya giden gübre çıkar. Enjeksiyon oranını ve tank hacmini de yazınca stok tankına kaç kilo koyacağınızı, çözeltinin çözünürlüğü aşıp aşmadığını ve EC’ye etkisini görürsünüz.
Hesaplayıcı yükleniyor…
Örnek hesap
Kumluca’da topraksız domates serası. Reçetede 150 ppm kalsiyum (Ca) var ve kalsiyum nitratla (15,5-0-0, %26,5 CaO) verilecek. Gübreleme ünitesi 1:200 oranında çalışıyor, stok tankı 2.000 litre, bir şiftin debisi 36 m³/sa.
- Oksite çevirme 150 ppm Ca ÷ 0,7147 = 210 ppm CaO
- Bir ton suya 210 ÷ 0,265 = 792 g kalsiyum nitrat
- Stok tankına 792 g × 200 ÷ 1.000 = 158 g/L; 2.000 litrelik tanka 317 kg. Çözünürlük sınırı (yaklaşık 1.200 g/L) çok uzakta.
- Yanında gelen 123 ppm azot (N); EC yaklaşık 0,95 mS/cm artar
- Enjeksiyon 36 m³/sa ÷ 200 = 180 L/sa; bir tank 400 ton suya, yaklaşık 11 saatlik sulamaya yeter
- Tank kalsiyum nitrat A tankına girer; sülfatlı ve fosfatlı gübreler B tankına
[Örnek rakamlar Perge’nin onayını bekliyor.]
Nasıl hesaplanır?
Gübre torbaları fosforu P₂O₅, potasyumu K₂O, kalsiyumu CaO, magnezyumu MgO olarak yazar; reçeteler ve su analizleri ise çoğunlukla elementi verir. Önce ikisini aynı birime getirin: P = P₂O₅ × 0,4364, K = K₂O × 0,8301, Ca = CaO × 0,7147, Mg = MgO × 0,6031. Azot her yerde N olarak yazılır.
1 ppm, bir ton (1.000 L) suda 1 gramdır. Bu yüzden bir ton suya giden gübre = hedef ppm (oksit olarak) ÷ gübredeki oran. Örneğin %46 K₂O’lu potasyum nitratla 100 ppm K₂O için 100 ÷ 0,46 = 217 g gerekir.
Gübreleme ünitesi stok çözeltiyi suya belli bir oranda katar. 1:100 oranında 1 litre stok 100 litre suya gider; stok tankı sulama suyundan 100 kat derişiktir. Stok derişimi (g/L) = g/ton × oran ÷ 1.000. Bu değer gübrenin çözünürlüğünü aşarsa gübre erimez, dibe çöker. Soğuk gecelerde sınır daha da düşer.
EC artışını üreticilerin 1 g/L tablolarıyla yaklaşık olarak veriyoruz; suyun kendi tuzları sonucu değiştirir, son kontrolü EC ölçerle yapın. Kalsiyum nitrat sülfat ve fosfatla aynı tanka girmez: derişik çözeltide alçı ve kalsiyum fosfat çöker, filtreleri ve damlatıcıları tıkar. Bu yüzden iki tank kullanılır: A tankında kalsiyum nitrat, B tankında sülfatlı ve fosfatlı gübreler. Potasyum nitrat ve üre iki tanka da girebilir.
Sık sorulan sorular
Gübre ppm nasıl hesaplanır?
ppm, bir ton suda gram demektir. Bir ton suya giden gübre (g) = hedef ppm ÷ gübredeki besin oranı. Örneğin %15,5 azotlu kalsiyum nitratla 100 ppm azot için 100 ÷ 0,155 = 645 g gerekir. Hedef element olarak yazılıysa (Ca, K, P, Mg) önce oksite çevirin.
1 ton suya ne kadar gübre atılır?
Tek bir sayı yoktur: ürüne, döneme ve suyun kendi içeriğine bağlıdır. Her gübre için miktar = hedef ppm ÷ gübredeki oran. Gübrelerin toplamı suyun EC’sini çoğu üründe 1,5–3 mS/cm’ye çıkarır; son kontrolü EC ölçerle yapın.
Kalsiyum nitrat ile magnezyum sülfat aynı tanka konur mu?
Konmaz. Derişik stok çözeltide kalsiyum ve sülfat alçı (kalsiyum sülfat) olarak çöker. Kalsiyum nitratı A tankına, magnezyum sülfatı B tankına koyun. Sulama suyunda seyreltildikten sonra birlikte sorun çıkarmazlar.
Enjeksiyon oranı 1:100 ne demek?
Gübreleme ünitesinin 1 litre stok çözeltiyi 100 litre suya kattığı anlamına gelir. Oran büyüdükçe (1:200, 1:500) stok tankı daha derişik olur ve daha uzun yeter, ama gübrenin çözünürlük sınırına yaklaşırsınız.
Gübrede P₂O₅ ve K₂O ne demek?
Gübre etiketleri fosforu ve potasyumu oksit olarak yazar. Element olarak: P = P₂O₅ × 0,4364, K = K₂O × 0,8301. Yani 0-52-34 MKP’nin içinde %22,7 fosfor ve %28,2 potasyum vardır.
Potasyum nitrat suda ne kadar çözünür?
20 °C’de bir litre suda yaklaşık 316 g, 10 °C’de yaklaşık 209 g çözünür. Kış gecelerinde soğuyan tankta kristal çökmemesi için stok çözeltiyi bu sınırın epey altında tutun.